Lam Giang Silk

Con tằm không chỉ nhả tơ
Thứ Sáu, 04/08/2006, 16:20 [GMT+7]
1- Tằm chín: Có tác dụng: bổ dưỡng thần kinh, bổ tỳ thận. Trị các chứng: suy nhược thần kinh, ăn ngủ kém, di mộng tinh, suy nhược cơ thể, chữa trẻ con chậm lớn, đàn bà ít sữa mệt mỏi. Ngày dùng 6 - 12g. Người ta đã bào chế “Thuốc bổ con tằm” gồm: tằm chín (sao vàng) 200g, lá dâu 500g (bỏ cuống và xương lá), mè đen 300g, mật ong vừa đủ làm viên; dùng bồi bổ cho cả người lớn và trẻ em.
2- Tằm vôi (tằm chết gió): Là toàn thân khô của con tằm tự nhiên bị bệnh (do vi nấm) mà chết cứng, sắc trắng như vôi; đem phơi khô con tằm vôi trong gió hoặc ngoài nắng có phủ vải màn hoặc sấy nhẹ đến khô rồi đem sao với cám cho đến vàng, để nguội; bảo quản trong chai lọ kín, cho chất hút ẩm để tránh mốc. Có tác dụng: trừ phong, hóa đàm, trấn kinh, tán kết. Trị các chứng: cổ họng sưng đau, phong đờm ho hen, mất ngủ, trúng phong mất tiếng, đầu phong răng đau; dùng ngoài chữa các chứng lở ngứa, các vết sạm trên mặt. Những người huyết hư không phải phong tà không dùng được. Ngày dùng 4 - 8g dưới dạng thuốc sắc hay thuốc bột. Không được dùng chung với vị cát cánh, phục linh. Một vài đơn thuốc:
- Chữa mặt đen sạm: tằm vôi tán nhỏ, hòa với nước bôi vào vết sạm, mỗi đêm một lần.
- Chữa đau nửa đầu: tằm vôi 4g/ngày, hòa với nước chè uống.
3- Phân tằm: Là thứ phân lúc tằm ăn lên (phân tằm già gần chín), loại bỏ những lá tằm chưa ăn, các tạp chất, rồi phơi khô, sàng sạch bẩn là được. Có tác dụng: trừ phong thấp, tán ứ huyết, giảm đau; những người không phải tê thấp mà có huyết nóng thì không dùng được. Thường dùng 6-12g/ ngày, dạng thuốc sắc hay thuốc viên, dùng ngoài không kể liều lượng. Một vài đơn thuốc:
- Chữa bán thân bất toại, đau nhức khớp do phong thấp: dùng 2 chén phân tằm sao nóng bỏ vào 2 túi vải thay đổi mà chườm vào chỗ tê đau.
- Chữa đàn bà lậu huyết lâu ngày: phân tằm, đất lòng bếp (phục long can), a giao sao, hoa hòe sao qua mỗi vị đều 12g, tán thành bột uống 8g/ lần với nước có pha tí rượu.
Ngoài ra, nhộng tằm, kén tằm, nước ươm tơ, ngài tằm cũng được sử dụng làm thuốc trong y học cổ truyền.
BS. Lê Thân
;

Con tằm là một loại sâu ăn lá. Nó có thể sẽ bị tiêu diệt như các loại sâu phá hoại mùa màng khác, nếu như người ta không phát hiện ra sự đặc biệt của chất mà nó nhả ra sau quá trình tiêu hóa. Truyền thuyết kể lại rằng: người đầu tiên có công trong việc phát hiện ra sản phẩm thiên nhiên quý giá này là một bà hoàng hậu ở Trung Quốc, và nghề trồng dâu nuôi tằm để lấy tơ dệt vải cũng bắt nguồn từ đất nước này. Ở Việt Nam, từ buổi khai thiên lập địa, tổ tiên ta cũng đã bắt đầu với nghề này. Bà Ỷ Lan trước khi được đức vua Nhân Tông sủng ái và nhân dân tôn vinh đã chẳng là một cô thôn nữ trên cánh đồng dâu của vùng đất trung du màu mỡ Bắc Ninh đó sao.
Con tằm là một loại sâu ăn lá. Nó có thể sẽ bị tiêu diệt như các loại sâu phá hoại mùa màng khác, nếu như người ta không phát hiện ra sự đặc biệt của chất mà nó nhả ra sau quá trình tiêu hóa. Truyền thuyết kể lại rằng: người đầu tiên có công trong việc phát hiện ra sản phẩm thiên nhiên quý giá này là một bà hoàng hậu ở Trung Quốc, và nghề trồng dâu nuôi tằm để lấy tơ dệt vải cũng bắt nguồn từ đất nước này.

Ở Việt Nam, từ buổi khai thiên lập địa, tổ tiên ta cũng đã bắt đầu với nghề này. Bà Ỷ Lan trước khi được đức vua Nhân Tông sủng ái và nhân dân tôn vinh đã chẳng là một cô thôn nữ trên cánh đồng dâu của vùng đất trung du màu mỡ Bắc Ninh đó sao.
Trồng dâu – nuôi tằm – lấy tơ – dệt vải. Mỗi một công đoạn đều đòi hỏi một sự đầu tư lớn về thời gian, công sức và sự cải tiến, sáng tạo mới có thể tạo ra những vuông lụa mịn màng mang lại sự thư thái cho người dùng.

Bắt đầu từ những cái trứng nhỏ li ti, nở ra con tằm. Trải qua 3 thời kỳ lột xác cùng với 3 thời kỳ ănđể lớn, bước sang giai đoạn ăn rỗi. Thời kỳ ăn rỗi, tằm tiêu thụ một lượng thức ăn bằng 75-80% lượng thức ăn của cả đời, chúng ăn ngày ăn đêm, và phải được cung cấp đủ thức ăn nếu không thì tằm sẽ không thể “chín” để làm kén được. Khi đã chín, tằm lên ổ làm kén và bắt đầu làm công việc ý nghĩa nhất của đời tằm: nhả tơ. Trong 2 ngày đêm, con tằm miệt mài nhả ra những đường tơ óng ả cuốn quanh mình và sẽ nằm yên trong ngôi nhà xin xắn ấy trong khoảng 6 ngày. Sau khi người ta gỡ kén ra thì tằm biến thành ngài, bắt đầu một quá trình mới: thụ tinh, đẻ trứng. Đẻ hết trứng thì ngài chết - kết thúc một vòng đời của con tằm. Vòng đời của tằm kéo dài khoảng từ 25-30 ngày. Trong khoảng thời gian đó, người nuôi tằm phải chăm sóc chúng rất vất vả. Sự vất vả ấy đã được dân gian đúc kết trong câu tục ngữ: “Nuôi lợn ăn cơm nằm, nuôi tằm ăn cơm đứng”.